Adolygu

Mae’n bryd darllen Philip Roth

Hanner canrif yn hanes America


O’r Pedwar Gwynt

Amser darllen: 3 munud

06·06·2018

Flickr/Creative Commons: Gregory di Folco


Lle mae'r nofelydd Cymraeg sy'n abl i gymell cenedl gyfan i sefyll o flaen ei gwell? Dyma gwestiwn sy'n codi'n gyson yn sgyrsiau anffurfiol O'r Pedwar Gwynt. Gyda marwolaeth Philip Roth ar 23 Mai 2018, awdur yr enwog American Pastoral (1997), mae’r cwestiwn yn codi ei ben eto fyth. 

I gyflawni'r dasg anferthol hon, rhaid i awdur fod yn barod i edrych ar ei hun yn gyntaf, a hynny yn ei holl amherffeithrwydd. Dadleua rhai mai dyna oedd gallu prin Roth: y gallu i ddweud y gwir bob amser, er gwaethaf, neu fallai oherwydd, ei ragfarnau. Roedd ar dân i adnabod America o'i phen i'w sawdl, dim ots pa mor anhrefnus y profiad. Dywedodd yntau nad cystadleuaeth harddwch moesol mo lenyddiaeth.

Fel rhiant sy'n dod i ddeall mai tasg fwyaf arswydus bywyd yw dysgu sut i garu, roedd Roth yn barod i dderbyn America yn ei holl gymhlethdod. Aeth i lawes ei bobl i ddatgelu ôl y wladwriaeth - er iddo haeru lawer tro nad awdur engagé mohono.

Yn ystod y misoedd diwethaf, clywais grybwyll y geiriau 'rhyfel cartref' ac 'America' yn yr un gwynt ar fwy nag un achlysur, os yn gynnil. Fallai mai gonestrwydd yw'r unig arf sy'n medru goroesi dirmyg Trump tuag at y gwir, fel y cawsom ein hatgoffa gan John McCain yn ddiweddar, wrth iddo ymddiheuro a chydnabod ei wendidau mewn cyffes gyhoeddus ac yntau ar ei 'wely' angau. Tybed a ydi hi'n amser i ninnau wynebu ein rhagfarnau wrth ddarllen Roth? Dyma ddetholiad o bump o’i lyfrau i ddechrau, i’n hannog i fynd i'r afael â'r hanner canrif o hanes a roddwyd yn ernes i ni. [SPR]

Sabbath's Theater

Pypedwr di-waith sy'n gwneud yn fawr o'r cyfle i odinebu yw Mickey Sabbath. Mae prydferthwch bob dydd y byd o'i gwmpas fel petai'n ei gymell i loddesta ar ei hagrwch ei hun. Trwy gyfrwng ei stori, mae Roth yn rhoi greddfau rhemp America dan y chwyddwydr.

Caiff y nofel hon ei dyfynnu'n aml fel enghraifft o Roth ar ei orau.

Cyhoeddwyd yn wreiddiol gan Houghton Mifflin Harcourt, 1995; 451tt.

 


American Pastoral

Dadrithiad y 1960au trwy lygaid dyn gonest y tro hwn. Mae Swede Levov yn ceisio dygymod â goblygiadau gweithredoedd ei ferch - cannwyll ei lygad - sydd wedi penderfynu cysegru ei bywyd i weithredu treisgar yn erbyn rhyfel Fietnam.

Y gyntaf yn y casgliad The American Trilogy.

Cyhoeddwyd yn wreiddiol gan Houghton Mifflin Harcourt, 1997; 423tt.




I Married a Communist 

Caiff seren radio ei fradychu gan ei wraig yn America gwrth-Gomiwnyddol
diwedd y 40au a dechrau'r 50au, yng nghyfnod hel gwrachod McCarthy.

Yr ail yn y casgliad The American Trilogy.

Cyhoeddwyd yn wreiddiol gan Houghton Mifflin Harcourt, 1998; 336tt.

 


The Humain Stain

Mae Coleman Silk yn Athro prifysgol yn y clasuron, yn New England wledig. Caiff ei gyhuddo ar gam o hiliaeth gan ei gydweithwyr a'i orfodi i adael ei swydd. Trwy gyfrwng ei helbulon, cawn ddarlun o gywirdeb gwleidyddol cyfnod Clinton ar waith.

Y drydedd a'r olaf yn y casgliad The American Trilogy.

Cyhoeddwyd yn wreiddiol gan Houghton Mifflin Harcourt, 2000; 352tt.

 



The Plot Against America

Mae Charles Lindbergh, a gyhuddwyd o dueddiadau ffasgaidd,
yn curo Roosevelt yn etholiad arlywyddol 1940. Gwelir gwrth-Semitiaeth
yn lledu'n araf bach, ei effaith ar deuluoedd Iddewig America,
fel y Rothiaid, a hynny trwy lygaid Philip yn hogyn ifanc.

Cyhoeddwyd yn wreiddiol gan Houghton Mifflin Harcourt, 2004; 400tt.


Fis Awst byddwn yn cyhoeddi darn gan Wiliam Owen Roberts yn trafod I Married a Communist.


Mae O’r Pedwar Gwynt yn gyhoeddiad annibynnol. Mae pob tanysgrifiad a chyfraniad yn hynod werthfawr wrth geisio sicrhau dyfodol llewyrchus i’r cylchgrawn.


 

Categorïau:

Pum llyfr, Sioned Puw Rowlands

 


Fel rhiant sy’n dod i ddeall mai tasg fwyaf arswydus bywyd yw dysgu sut i garu, roedd Roth yn barod i dderbyn America yn ei holl gymhlethdod

Dyddiad cyhoeddi: 06·06·2018

Yn ôl i frig y dudalen

Cyfansoddi


Ruth Richards

‘DEW,’ MEDDAI NOW-HOW, gan ryfeddu at lun y Marcwis yn ei deits gwynion, gyda phlethen hir a phagoda ar ei ben. ‘Tydi hwn ddim byd tebyg i’r crach arferol.’ ​Gwenodd Annie arno, ei phenelin yng nghledr un llaw ac un o sigaréts Senior Service Now yn hongian rhwng deufys y llall, mewn ystum a…

Dadansoddi


Elin Haf Gruffydd Jones

Ym myd cyhoeddi, nodir yr Hydref gan Ffair Lyfrau Frankfurt sydd, gyda llaw, yn arddel ei henw swyddogol Almaeneg, Frankfurter Buchmesse, hyd yn oed wrth gyfathrebu’n Saesneg ac yn rhyngwladol. Dyma ganolbwynt y farchnad ar gyfer y diwydiant hwn, gyda dros 7,000 o stondinwyr, 10,000 o…

Adolygu


Dyfrig Williams

Cyfrol i herio ein persbectif ar fyd gwaith a'r cyd-destun economaidd sy'n ei hybu yw Bullshit Jobs: A Theory gan yr anthropolegydd David Graeber. Mae'r awdur, sydd yn Athro yn yr LSE, eisoes yn adnabyddus am fathu'r slogan y mudiad Occupy Wall Street, 'We are the 99%', ac am…

Cyfansoddi


Frank Olding

Casgliad Frank Olding ddaeth yn ail yng nghystadleuaeth y Goron eleni yn Eisteddfod Genedlaethol Caerdydd. Rydym yn falch o gyhoeddi detholiad o'r cerddi ar Ddiwrnod Cenedlaethol Barddoniaeth 2018.

Cyfansoddi


Mihangel Morgan

Gwn fod y Fanaweg wedi cael ei hatgyfodi gyda chryn lwyddiant yn ddiweddar, ac yn wir, maentumiai rhai na fu iddi farw gyda Ned Maddrell o gwbl. Ond credaf ei bod yn deg dweud iddi ddod i ben fel iaith…

Dadansoddi


Andrew Green

Roedd y cwpwrdd tridarn yn unigryw i Eryri a’r ardal gyfagos. Fe’i gwelid yn aml yn nhai ffermwyr cyfoethog a boneddigion. Tra dechreuodd arddulliau newydd ddylanwadu ar ddodrefn mewn mannau eraill, goroesodd y traddodiad lleol a ffynnu, o tua 1660 i tua 1770.

Gwneid…

Dadansoddi


Andrew Green

Erbyn diwedd y ddeunawfed ganrif, Caerfyrddin oedd prif ganolfan argraffu a chyhoeddi Cymru. Tua 1792, cyhoeddodd John Daniel, yr argraffydd blaenaf yn y dref, bamffled un ar bymtheg o dudalennau, ar werth am geiniog, a ysgrifennwyd gan ddyn anhysbys, ‘Cymro, gelynol i bob…

Dadansoddi


Andrew Green

Roedd Evan Roberts yn gyn-löwr ifanc o Gasllwchwr oedd yn hyfforddi i fod yn weinidog gyda’r Methodistiaid. Ym mis Tachwedd 1904, ym Mlaenannerch ger Aberteifi, fe’i llethwyd gan weledigaeth ddwys. ‘Pwysodd iachawdwriaeth eneidiau yn drwm arnaf. Teimlais ar dân am fynd trwy Gymru gyfan i ddweud wrth y bobl am y…