Rhifyn 1 / Haf 2016
Rhifyn Print

Rhifyn 1 / Haf 2016


25·07·2016

Mae rhifyn cyntaf O'r Pedwar Gwynt ar gael yn eich siop lyfrau leol.
I dderbyn pob rhifyn print drwy'r post (Haf, Gaeaf, Gwanwyn) gallwch danysgrifio fan hyn neu anfonwch siec am £15 yn daladwy i 'O'r Pedwar Gwynt Cyf' ynghyd â'ch enw a'ch cyfeiriad at O'r Pedwar Gwynt Cyf, Blwch Post 91, Aberystwyth SY23 9AY.

I hysbysebu yn y rhifyn print anfonwch air at post@pedwargwynt.cymru

Rhifyn 1 / Haf 2016, 44tt, £4.95, 275 x 370


Cynnwys


Dadansoddi

Nefyr in Iwrop?! Y syniad o Ewrop ym meddylfryd y Cymry / Ned Thomas

'Gwnawn Ddaeargrynfeydd': Cymru 2016 / Golygyddol

Mynd i'r Lleuad / Islwyn Ffowc Elis

Sut ofod oedd y dyfodol? / Miriam Elin Jones

A oes llenyddiaeth i'n plant bellach? / Siwan M Rosser

Sgrech yr isymwybod Cymraeg: 'intigreiddio' a diwylliant / Daniel G Williams

Gwerthfawrogiad o Gwyn Thomas 1936-2016 / Derec Llwyd Morgan

 

Cyfansoddi

Stori fer: Atgof / Angharad Tomos

Pennod o nofel newydd / Manon Steffan Ros

Tair cerdd / Gwyneth Lewis

Ysgrif: Calonbarth yr Almaen / Eluned Gramich

Cerdd: Fukushima / Gerwyn Wiliams

 

Cyfweld

Chwyldroadau ddoe a heddiw: cyfweliad gyda'r awdur / Wiliam Owen Roberts

Cyfieithiad a chyfweliad: 'Ynglŷn ag ansefydlogrwydd (y syniad o) natur' / Bruno Latour

 

Adolygu

Cyfalaf yn yr ugeinfed ganrif ar hugain / Jane Aaron, Einion Gruffudd, Robert Lacey

Ai Duw yw'r broblem go iawn? Ymateb i Iddew gan Dyfed Edwards a Duw yw'r Broblem gan Cynog Dafis ac Aled Jones Williams / Pryderi Llwyd Jones

Gwlad pwy? Meddiannu cefn gwlad Cymru: ystyried Y Bwthyn gan Caryl Lewis ac Addlands gan Tom Bullough / Tomos Owen

Yr angen am athroniaeth: adolygiad o Credoau'r Cymry gan Huw L Williams / Dafydd Elis-Thomas

Un cymeriad, dwy iaith: Rhyd y Gro Sian Northey a Pigeon/Pijin Alys Conran, cyf. Sian Northey / Matthew Clubb

Adolygu Merêd: Dyn ar Dân, Taffia a Sol a Lara / Elan Grug Muse, Emyr Ll Gruffudd, Catriona Coutts

 

Colofnau

'Socrates ar y Stryd' gan Huw L Williams, Ifor ap Glyn yn ymuno â 'Mur Coch' cefnogwyr Cymru yn Ffrainc,

'Geiriau' gan Dylan Foster Evans a 'Gwynt y Dwyrain' gan Mihangel Morgan

'O'r Wasg', croesair Morus Venti a'r 'Cofnod'

Mae O’r Pedwar Gwynt yn gyhoeddiad annibynnol. Mae pob tanysgrifiad a chyfraniad yn hynod werthfawr wrth geisio sicrhau dyfodol llewyrchus i’r cylchgrawn.


Dyddiad cyhoeddi: 25·07·2016

Yn ôl i frig y dudalen

Adolygu


Ned Thomas

Y mis hwn, hanner canrif yn ôl, daeth rhyfel Biafra i ben. Methodd yr ymdrech i sefydlu gwlad annibynnol i'r bobl Igbo (yn bennaf) yn ne a de-ddwyrain Nigeria. Parhaodd y rhyfel am dros ddwy flynedd a hanner, a lladdwyd o gwmpas…

Adolygu


Angharad Penrhyn Jones

Ysbrydolwyd Hel y Mynydd (12 Ionawr 2020, S4C) gan y ffenomen sakte-TV yn Llychlyn: ‘teledu araf’. Yn 2009 darlledwyd rhaglen saith awr hynod boblogaidd ar y sianel NRK2 yn dogfennu siwrnai drên o Bergen i Oslo, prosiect a ddisgrifwyd yn y New Yorker fel ‘the iconic slow-TV programme’ ac a sbardunodd genre newydd. Enghraifft…

Cyfansoddi


Geraint Lewis

Ro’n i wedi bwriadu ysgrifennu stori, wir i chi. Dyna oedd y syniad. Ro’n i’n teimlo’n weddol hyderus, yn gwybod am y diffiniad clasurol o orfod cael dechrau, canol a diwedd – er nid o anghenraid yn y drefn yna, chwedl Samuel Beckett.

Dadansoddi


Huw L Williams

Mae pyrth dy fforest di, o wlad y Brutaniaid presennol, yn agored i’r eirias dân. Oni ddygwch ffrwyth yr awron, fe a’ch torrir rhag bod yn bobl.

Geiriau Morgan Llwyd yn Llyfr y Tri Aderyn (1653) yw y rhain, yn fynegiant o’r athrawiaeth a fyddai, yn ôl M Wynn Thomas, yn…

Cyfweld


Ivan Krastev

Wrth i'w gyfrol ddiweddaraf gael ei chyhoeddi – The Light That Failed: A Reckoning (2019, gyda Stephen Holmes) – bu Eurozine yn cyfweld ag Ivan Krastev, un o ddadansoddwyr amlycaf y newidiadau mawr ar waith yn Ewrop ar hyn o bryd, gan gynnwys cysyniadau sydd ynghlwm wrth Brexit megis 'y mwyafrif dan fygythiad'. Dadleua Ivan Krastev a Stephen Holmes…

Adolygu


Jane Aaron

Yn ôl rhagair Tegwen Morris, cyfarwyddwraig bresennol Merched y Wawr, ‘nid ffeministiaeth sy’n cael ei bortreadu’ yn y gyfrol hon ond ‘bywyd bob dydd’ menywod Cymru rhwng 1920 a 1960. Eto i gyd, yr hyn sydd yn debyg o daro darllenwyr yr 21g wrth iddynt droi tudalennau’r…

Dadansoddi


Keith Chapin

Cysyniad hynafol yw’r ‘aruchel’ a gafodd ei ddychmygu o’r newydd dro ar ôl tro. Hupsous yn yr hen Roeg, sublimis yn Lladin, sublime yn Ffrangeg a Saesneg, Erhaben yn Almaeneg: mae’n dynodi uchelder arbennig (neu’r safle oddi tano, sef ‘sub’ ‘limen’ – yn llythrennol, o dan drothwy). Roedd ‘arddull yr aruchel’ (stilus sublimus) â’i holl ddefnydd o drosiadau llachar, cymalau coeth ac ieithwedd gain, yn rhan…

Cyfansoddi


Grug Muse

Gan ymddangos mewn gofod diamser dechreuais siarad trwy fy nghlustiau yn y pnawn roeddwn eisiau diffodd y golau ond wyddwn i ddim pryd yn union roedd y golau am orffen canu roedd fy mreichiau wedi blino arwain yr unig beth y dois o hyd iddo o blith atgofion gorffennaf oedd yr offeiriad yn chwydu wedi’r priodasau ...