Cyfansoddi

Y gwningen a’r het silc

Cyfieithiad buddugol Her Gyfieithu 2016


Pedro Serrano, cyf. Glenys M Roberts

29·09·2016


Fel y gwningen yng ngardd Alys,
felly mae hon,
yn neidio a llamu’n gylch yn y glaswellt gwlyb.
Pâr o glustiau’n codi fry’n ddiymdrech,
synhwyro’r tonnau o lafnau brau,
ac o’r gaer fach loyw honno
i mewn â’r gwellt rhwng y dannedd mân.
Nid un lonydd yw’r glust fach hon,
ond carthen yng nghanol y gwyrddni,
cwlwm neu belen frown flewog
sy’n agosáu yn gynnwrf i gyd.
Herc a naid tua’r llwyni,
at y prysgwydd gwyrdd a muriau caerog
eu nodwyddau tal a byr.
Mae hi’n suddo trwy ddrysau hud
rhwng cleddyfau’r iris a lili’r Affrig,
fel petai’n gwasgu i mewn i fydysawd cyfyng
het silc David Lynch.
Af i ddim ar ei hôl i fwrllwch tywyll
byd y ddewiniaeth honno.
Ond dyna hi eto
yn mynd heibio’n wthwm disymwth
fel sarff ddiedifar, ddilyffethair.
Yna’n sydyn,
mae hi wedi mynd. 

 

Trefnir cystadleuaeth yr Her Gyfieithu gan Pen Cymru a Chyfnewidfa Lên Cymru. Gellir darllen mwy amdani yn y fan hon, neu ar wefan Pen Cymru.


Ganwyd y bardd Pedro Serrano yn Montréal yn 1957. Mae'n un o feirdd mwyaf blaenllaw Mecsico. Defnyddia iaith i gwestiynu rhagdybiaethau am gyferbyniadau naturiol. Mae e'n cyfuno ystyriaeth o fyd natur ag ymwybyddiaeth o ddimensiwn dinesig cymdeithas. Cyhoeddwyd cyfrol o gyfieithiadau i'r Saesneg - Peatlands - gan Anna Crowe gan wasg Arc yn ddiweddar.

Treuliodd Glenys M Roberts gyfnod yn athrawes Gymraeg, yn magu teulu ac yn gweithio fel swyddog golygyddol a swyddog Cymraeg i Oedolion i CBAC. Trodd wedi hynny i gyfieithu a golygu ar ei liwt ei hun. Bu’n aelod o Fwrdd Cyfarwyddwyr a Bwrdd Arholi Cymdeithas Cyfieithwyr Cymru am flynyddoedd. Enillodd Goron Eisteddfod Genedlaethol Blaenau Gwent yn 2010 am gasgliad o gerddi ar y testun ‘Newid’. Bu’n dysgu Sbaeneg ers rhai blynyddoedd.
 


Mae O’r Pedwar Gwynt yn gyhoeddiad annibynnol. Mae pob tanysgrifiad a chyfraniad yn hynod werthfawr wrth geisio sicrhau dyfodol llewyrchus i’r cylchgrawn.


Dyddiad cyhoeddi: 29·09·2016

Yn ôl i frig y dudalen

Dadansoddi


Morgan Owen

Beth yw wyneb poblyddiaeth? Wyneb blinedig, trist, trallodus. Nid yw’r ffromi a’r ysgyrnygu ond crychau egnïol, dros dro, ar y wyneb hwn; yn y dwfn y mae’r casineb yn llechu. A phrin mewn gwirionedd y bydd y casineb hwn yn brigo’n agored yng nghwrs y rhygnu…

Dadansoddi


Bethan Wyn Jones

I mi, un o linellau mwyaf dirdynnol y Gymraeg ydi hon gan Dafydd Namor: ‘Ni ddyly Mai ddeilio mwy.’ Fedra i ddim meddwl am lawer o bethau gwaeth na Mai yn methu deilio. Ond dyma ydi hanfod adroddiad a gyhoeddwyd 6 Mai 2019 gan y…

Adolygu


Rhianwen Daniel

Mae cymhwyso damcaniaeth ôl-drefedigaethol at hanes, diwylliant a gwleidyddiaeth Cymru wedi dod yn gynyddol ffasiynol dros y blynyddoedd diwethaf. Enghraifft newydd o hyn yw llyfr Martin Johnes, Wales: England’s Colony? Yn y gyfrol hon, dadleuir i'r gwrthwyneb na ddylid dehongli’r berthynas rhwng Cymru a Lloegr mewn termau trefedigaethol.

Cyfansoddi


Dyfan Maredudd Lewis

Mi roeddwn innau fel chithau unwaith. Yn ddiriaeth o foleciwlau. Fe’m ganed ac fe’m maged o’r fron fel baban o’ch rhywogaeth chi.

Ystyriwch eich safle yn nhrefn daear, ar ba begwn o’r echel hon ydych chi’n trigo – daioni ynte drygioni? Tybed a yw pegynnau moesoldeb dynolryw mor glir
i…

Cyfansoddi


Casi Dylan

‘Wennol Bwlch a Chilhollt’ Caryl Lewis oedd y stori a’n cyflwynodd ni i’n gilydd. Stori gariad o’r casgliad Plu (2013), wedi ei hadrodd o safbwynt Emrys, mab fferm a glymwyd i’w aelwyd gan amgylchiadau, ac a arhosodd yno yn y gobaith y dôi ei gariad cyntaf ’nôl ato o’i theithio byd: ‘Roedd…

Dadansoddi


Angharad Closs Stephens

Symudais i Abertawe i fyw ddechrau mis Ionawr 2016, yn ystod y gaeaf hwnnw lle bu hi’n bwrw glaw am bron i ddeufis yn ddi-baid. Gyrrais i lawr mewn car benthyg oherwydd fy mod wedi dinistrio fy nghar fy hun naw mis…

Adolygu


Gruffydd Aled Williams

‘Epig o nofel fydd yn byw yn y cof’ meddai Jon Gower mewn broliant ar glawr y nofel hon. Anodd fyddai anghytuno: o ran rhychwant amser a chymeriadaeth dyma’r fwyaf uchelgeisiol o bum nofel Jerry Hunter, ac, fe ddichon, un o’r nofelau mwyaf uchelgeisiol erioed…

Adolygu


Ceridwen Lloyd-Morgan

Bu pobl yn hoff o wneud rhestri erioed. Cymorth i’r cof, mae’n debyg, oedd diben llawer o’r casgliadau o enwau, ffenomenâu, traddodiadau neu wybodaeth arall a fu’n boblogaidd yn yr Oesoedd Canol. Ar wahân i’r Trioedd, lle crynhowyd traddodiadau storïol mewn cyfresi o dri, bu bri ar restri o bump, o saith, naw,…