Colofnau

Colofnau


Geoff Young

Testun real sydd yma, ond un cyfan gwbl gyffredin. Hynny sydd yn ei wneud, yn rhyfedd iawn, yn anarferol, yn ddigon i ennyn diddordeb y darllenydd eto drachefn. Nid oes yma’r posibiliadau ffotograffig fyddai’n denu’r rhelyw i dynnu llun. Ac eto, mae rhywbeth am…

Colofnau


Sioned Puw Rowlands

‘Nid dim ond gwylio ffilmiau yr ydan ni, mae ffilmiau yn ein gwylio ninnau hefyd,’ meddai’r cyfarwyddwr o Rwsia, Andrey Zvyagintsev. Yn ei ffilm ddiweddaraf, Loveless, bob yn hyn a hyn, yn batrwm trwyddi, mae pobl yn gwirio eu ffonau bach neu’n tynnu lluniau ohonyn nhw eu…

Colofnau


Emyr Ll Gruffudd

Go brin y byddai unrhyw un sy'n fy adnabod yn dyfalu fod Eleanor o Aquitaine yn un o fy hoff gymeriadau hanesyddol. Hi oedd un o ferched mwyaf pwerus Gorllewin Ewrop yn y Canol Oesoedd. Gwraig i Louis’r 7fed, Brenin Ffrainc, ac wedyn…

Colofnau


Huw L Williams

Tanysgrifiwch i ddarllen yr ysgrif hon

Cyfyd sawl cwestiwn dyrys yn sgil yr achosion diweddar o aflonyddu rhywiol a’r ymgyrch #MeToo, a drafodwyd yn helaeth yn y cyfryngau. Un o’r cwestiynau hynny yw sut y bu modd i hyn ddigwydd gyhyd ac ar raddfa mor eang. Mae’n…

Colofnau


Mihangel Morgan

Rai blynyddoedd yn ôl fe gyhoeddais gyfrol o storïau byrion yn dwyn y teitl Saith Pechod Marwol (1993). Nid myfi oedd y llenor cyntaf o bell ffordd i weld potensial yn yr hen batrwm hwn sy’n dyddio yn ôl i’r hen Roegiaid; fe’i defnyddiwyd gan Dante,…

Colofnau


Boz Groden

tywysogaeth, tywysogiaeth:

(a) Gwlad, talaith a thywysog yn ben arni, teyrnas, hefyd yn ffig.; Cymru (fel tywysogaeth) ...

Colofnau


Dylan Foster Evans

A glywsoch erioed gyfarthiad yr iwrch? Sŵn garw, cryno: ei ansawdd cyfryw ag i awgrymu bod cysylltiad onomatopeaidd rhyngddo ac enw’r creadur ei hun (er nad felly y mae, hyd y gwn). Nis clywais erioed, ac eithrio – wrth gwrs ­– ar YouTube. Ond erbyn hyn…

Colofnau


Mihangel Morgan

Fis diwethaf roedd ffrind i mi yn cael ei phen-blwydd yn hanner cant oed. Pan oedd John Betjeman yn fardd y Frenhines cafodd ei feirniadu yn y wasg am beidio â llunio cerdd i ddathlu pen-blwydd Ei Mawrhydi pan gyrhaeddodd hithau’r hanner…

Colofnau


Huw L Williams

Mae’r neoryddfrydiaeth gyfalafol, sydd wedi’i phlethu yng ngwneuthuriad y wladwriaeth Brydeinig ac sydd yn cael ei hatgynhyrchu gan y Cynulliad, yn wenwyn i gymunedau Cymru drwyddi draw. Rydym yn cael ein llethu gan yr un grym. Mae prynwriaeth, tueddiadau atomistaidd y gyfundrefn…

Colofnau


Dylan Foster Evans

Mae’n rhyfedd sut y gall ein synhwyrau ein cludo’n ôl i gyfnodau arbennig yn ein hanes. Bydd clywed aroglau sebon Imperial Leather – am enw! – yn ail-greu’r wythdegau i mi. A bydd gwrando ar Mwng gan y Super Furry Animals yn mynd â mi ar fy mhen yn ôl i…

Colofnau


Sioned Puw Rowlands

Hen ysfa ddigon afiach ydi mynwenta, meddai T H Parry-Williams yn un o'i ysgrifau. Aeth yn ei flaen i ddweud: 'ond y mae rhyw swyn arbennig yn yr arfer, er hynny.'

Mi fydda i'n ei chael hi'n anodd mynd heibio i fedd Kostas Axelos…

Colofnau


Mihangel Morgan

Er mwyn dianc rhag twymyn yr ymgyrch etholiadol – Carwyn nad yw’n Corbyn bondigrybwyll, arweinydd Prennaidd Plaid Cymru ac ymddangosiad brawychus anochel Mark Williams neu Ann Clwyd ar garreg y drws (yr unig adeg y cewch chi gipolwg ar y troglodeitau hyn yw pan…

Colofnau


Huw L Williams

Dim ond ar ôl dod yn oedolyn y deuthum i werthfawrogi pa mor ffodus yr oeddwn i gael fy magu mewn pentref bach gwledig yng ngogledd Ceredigion. Roedd yna gaeau, coed a bryniau, bywyd gwyllt yn ein hamgylchynu, lôn dawel a chriw o…

Colofnau


Eigra Lewis Roberts

Fûm i erioed yn hoff o ‘hen waldiwr tragwyddoldeb’ na’i chwaer fach sy’n mynnu’i lle ar fy ngarddwrn. I mi, gormeswr ydi Amser, yn mynnu ei ffordd ei hun ac yn fy ngorfodi i ildio iddo, dro ar ôl tro. Rwy’n cofio teimlo ias o arswyd pan ddarllenais…

Colofnau


Dylan Foster Evans

Ei gyd-destun yw gogoniant gair. Yn yr ymgysylltu â geiriau eraill y mae’r gwefru; yn y gwrthdaro y daw’r gwreichion. Fel callestr ar ddur. Ond mae geiriau weithiau’n hunangynhaliol, yn sefyll ar eu traed eu hunain, heb gynhaliaeth eu cymheiriaid ...

Colofnau


Sioned Puw Rowlands

Fedra i ddim cofio pryd wnes i ddyheu ddwythaf am wyliau. Ond medraf gofio'n iawn yr olwg od ar wyneb pobl wrth i mi ddychwelyd bob hydref a mynegi llawenhad o fod yn ôl yn rhigolau bywyd ...