# Rhifyn 24

Cyn i ail dân Ysgol Gelf Glasgow ddod â phethau i ben mewn ffordd ddigon disymwth, roeddwn i’n un o griw bychan cwrs newydd yn y CCA, canolfan celfyddydau cyfoes dinas Glasgow. Ar y pryd, roedd gan y ganolfan Guradur Ymgysylltu â’r Cyhoedd, Dr…

Rai blynyddoedd yn ôl, wedi i mi weld gardd oedd yn garped o friallu rywle yr ochr arall i goedwig Fontainebleau, symudais o ddinas Paris i fyw yn y tŷ yr oedd yr ardd honno yn perthyn iddo. Bu’r blodau yn gwmni selog, o’r cwt coed hyd at y giât…

O ran cefndir teuluol a phrofiad personol, mae’n debyg fy mod yn fwy o greadur dinas a diwydiant nag ydwyf o hogyn cefn gwlad. I’m hynafiaid mewn gwahanol rannau o Gymru a Lloegr, gwenithfaen rhagor na gwenith, a dociau rhagor na defaid, oedd y ffon…

Ym Merlin yn ystod haf 1929, daeth criw o bobl ifanc ynghyd i gynhyrchu ffilm. Mae’r ffilm honno, Menschen am Sonntag (Pobl ar y Sul), yn herio ein holl ragdybiaethau ynglŷn â ffilmiau Almaenaidd y cyfnod. Yn hytrach na setiau ac estheteg drymaidd…

Pan ddaeth Dostoiefsci wyneb yn wyneb â ‘Christ Marw’ Holbein yn y Kunstmuseum yn Basel yn 1867 (Christus im Grab, 1520–22), cynhyrfodd i’r fath raddau nes estyn am gadair i sefyll arni – er mwyn gweld yn well. Ar y trên o Rwsia y daeth Dostoiefsci…

Peter Handke, rydych wedi ysgrifennu llyfr, ymysg eraill, sy’n dwyn y teitl Wunschloses Unglück (Anffawd nas dymunwyd). Mae’r llyfr hwn yn dechrau fel a ganlyn: ‘Yn yr adran “newyddion y dydd” o rifyn dydd Sul y papur Carinthaidd Volkszeitung,…

Dychmygwch beth a fyddai’r ymateb petai Ysgrifennydd Addysg Llywodraeth Cymru yn datgan rhywbeth i’r perwyl uchod am y Gymraeg hithau. Diau y byddai ymddiheuriad yn ddisgwyliedig, ond tybed hefyd a allai’r adwaith cyhoeddus anochel arwain at…

Tydi cytser, neu glwstwr o sêr, â dim mwy o arwyddocâd, meddai Richard Dawkins, na phatsyn tamp digon rhyfedd yr olwg ar nenfwd yr ystafell folchi. Mewn geiriau eraill, diystyr ydi’r patrymau mae dyn yn eu gweld a’u dirnad, yn ei farn ef, heb sêl…

Braf yw clywed sŵn y brain ar y gwynt heno ar y Mynydd Bach – yn un peth, am ei fod yn cadarnhau bod ymborth digonol i’w cynnal yn y cylch yma, ac yn eilbeth am fod clebar yr wylan wedi mynd yn syrffedus ers blynyddoedd bellach yn y fro fewndirol…

Ar Fawrth y seithfed eleni – Diwrnod y Llyfr, eto fyth – disgynnais i bydew o anobaith. Y bore hwnnw es i’r siop elusen leol i brynu tebot, gan mai (yn absenoldeb yr hirddiflanedig Woolworths) dyna’r lle gorau bellach i gael gafael ar daclau cegin…

Gadawodd Josef Koudelka Tsiecoslofacia ar ôl iddo dynnu llun goresgyniad y Sofietiaid o Wanwyn Prag yn Awst 1968. Cyrhaeddodd rhai o negatifau’r lluniau hyn asiantaeth Magnum Photos a chawsant eu cyhoeddi yn y Sunday Times o dan yr enw ‘PP’ (Prague…

Mae myrdd o ryfeddodau yn y Llyfrgell Genedlaethol ac mae cloddio’r aur yn y catalog weithiau’n talu ar ei ganfed – yng ngeiriau John Davies Mallwyd, ‘megis y gall dyn ... wrth gael gwythïen fach o aur, ddyfod o hyd i’r holl fwyn’. Yn sicr, felly…

Mae angen, yn y sgwariau cochion, teitl llyfr ac, yn y sgwariau gwyrddion, enw cymeriad fel y mae ar ddiwedd y llyfr. Awgrymir defnyddio Geiriadur Prifysgol Cymru.   Ar draws 1          Ffordd o weithio tir pori braf (6) 6          Thema a…