Cantrefi

i.   Seithennin

Digon di-nod oedd dechrau’r peth:
rhyw fore, roedd llawr y gegin yn wlyb 
a phinsied o dywod dan draed;
neges mewn potel ar garreg y drws, 
seren fôr ar sil y ffenest.
Sylwodd neb arall ar ddim. 

Cyn hir, mi glywem fôr-forwyn 
yn canu, weithiau, gyda’r hwyr, 
ac yna’n blygeiniol, beunydd.

Ecwinocs, efallai, cyhydnos: Alban Eilir?

Codai’r dyfroedd, a chodi rhagor.
Hwyliai’r galeonau uwchben; galwodd Dafydd Jos.

Tyfai’r cwrel yn y cyntedd.
Chwa pysgod trwy’r ffenestri 
yn gawod arian fel glaw.

Roedd penwaig yn pefrio’n y pantri, 
ystifflog ar y soffa, a lleden yn y tebot.

Tyfodd esgyll f’anwylyd mor wyrdd
â’r gwymon gwyllt yn ei gwallt.

Mi beidion ni â mynd allan: i beth, 
a’r llanw tu mewn yn ein hwian mor fwyn? 
Cysgwn mor drwm dan yr heli, 
y Nawmor a’i donnau, trwy’n dyddiau dwfn.

ii.   Maes Gwyddno 

Mae moroedd
sydd mor ddwfn 
nes bod 
y dŵr 
yn rhy drwm 
i bron ddim 
symud trwyddo; 
cantrefi 
rhy fwll
i’r un cysgod 
eu tywyllu.
Bröydd diffaith 
byd hallt.
Gwaelodion.

Dim ond weithiau

bydd llygedyn arian 
yn araf lithro heibio:

un neges olaf efallai
ar sgrin ollyngodd rhywun 
wrth groesi’r môr uwchben.
Neu fwcl esgid plentyn,
neu gen creadur o fyd arall
yn troelli a throelli
i lawr. 

Glain o wisg gwraig fu’n dawnsio 
unwaith mewn neuaddau mawr
na chlywodd dros sain y delyn
glochdar y clychau.